thuốc đông y, Thuốc đông Y là gì? sử dụng đúng cách để hiệu quả

Thuốc đông Y là gì? sử dụng đúng cách để hiệu quả

Ngày nay, các loại thuốc phương Tây được đại đa số người sử dụng! Thế nhưng, lâu lâu chắc hẳn ai cũng nghe loáng thoáng như thuốc Đông Y tốt,… vậy Thuốc Đông Y là gì?

Ở bài này, ta cùng nhau tìm hiểu nhé.

1 Thuốc Đông Y là gì – Có tốt hơn thuốc phương Tây không?

thuốc đông y, Thuốc đông Y là gì? sử dụng đúng cách để hiệu quả

Từ thời xưa, đã có những người nghiên cứu giảng dạy và viết sách cho rằng “Đông Y” có xuất xứ từ phương Đông (bởi lẽ có từ Đông, ám chỉ ở phía Đông).

Ngày nay “Đông Y” là thuật ngữ được sử dụng song song với “Y học cổ truyền”, dùng chỉ nền y học có nguồn gốc Trung Quốc và Việt Nam xưa, để phân biệt với Tây y (y học hiện đại từ phương Tây).

Thế nên, ta có thể dễ dàng phân biệt Đông Y (là y học cổ truyền) và Tây y (là y học hiện đại).

Có thể hình dung, những phim hành động thời nay, nếu có bác sĩ thì đa số là Tây y.

Trong các phim cổ trang Trung Quốc, khi nhân vật chính bị thương và chữa trị ấy là Đông Y!

Chắc hẳn bạn đã có câu trả lời cho câu hỏi thuốc Đông Y là gì.

Tuy nhiên trở lại vấn đề, mỗi trường phái đều có những triết lý riêng, và triết lý của Đông Y là gì nhỉ?

2 Triết lý y học của Đông Y

thuốc đông y, Thuốc đông Y là gì? sử dụng đúng cách để hiệu quả

Lý luận Đông Y dựa trên nền tảng triết học cổ Trung Hoa: Âm Dương, Ngũ Hành.

Âm Dương, Ngũ Hành cân bằng thì cơ thể khỏe mạnh, việc chữa bệnh nhằm lập lại trạng thái cân bằng của các yếu tố đó trong khi Tây y dựa trên các kiến thức về giải phẫu, sinh lý, vi sinh v.v. cùng các thành tựu của các ngành khoa học hiện đại.

Bên cạnh Âm Dương, Ngũ Hành, cơ sở lý luận Đông Y còn bao gồm: học thuyết Thiên Nhân hợp nhất, học thuyết kinh lạc, bát cương, học thuyết tạng tượng.

Mặc dầu tạng tượng học Đông Y có nhiều điểm tương đồng với giải phẫu và sinh lý học Tây y, các từ Hán-Việt dùng để chỉ các tạng (tâm, Can, Tỳ, Phế, Thận), phủ (vị, đởm, tam tiêu, bàng quang, tiểu trường, đại trường) trong Đông Y không đồng nhất với các từ chỉ các cơ quan theo giải phẫu học Tây y (tim, gan, lách, phổi, cật; dạ dày, mật v.v.).

Bởi lẽ Đông Y có một hệ thống lý luận khác, theo đó, việc chia tách cơ thể thành các bộ phận khác nhau một cách rạch ròi chỉ là khiên cưỡng, do cơ thể là một thể thống nhất.

Trên đây chỉ là một phần trích nhỏ của tác giả trong “Lý luận của Đông Y”.

Nếu bạn có nhu cầu tìm hiểu cao hơn, bạn có thể lên search Wikipedia cho thật chi tiết!

Xem Ngay  Bạn đã thực sự hiểu rõ về cây thuốc lào và thuốc lá

Ở bài viết này mình chỉ nói sơ qua lý luận của Đông Y nhằm để bạn hiểu rõ hơn mà thôi!

Tuy nhiên, làm sao để Đông Y phát hiện được bệnh nhỉ?

Trước khi vào các phần dưới chúng tôi khuyến khích bạn xem qua bài nhân sâm có tác dụng gì? đây là một loại thảo dược được rất nhiều người ưa thích.

3 Chẩn đoán bệnh trong Đông Y

thuốc đông y, Thuốc đông Y là gì? sử dụng đúng cách để hiệu quả

Theo các bác sĩ Đông Y hiện nay, cụ thể là ở bệnh viện Y học Cổ truyền TPHCM và Đà Nẵng chia sẻ:

Chẩn đoán Đông Y dùng phương pháp vọng chấn (nghĩa là quan sát bệnh nhân và hoàn cảnh), văn chấn (lắng nghe âm thanh từ thể trạng và tâm sự của bệnh nhân), vấn chấn (hỏi bệnh nhân và người nhà những điều liên quan), thiết chấn (khám bằng tay và dụng cụ).

Nhìn chung, cách chẩn đoán bệnh trong Đông Y không phức tạp mà cũng chẳng đơn giản, nó đòi hỏi người thực hiện phải có kiến thức vững chắc, đồng thời tay nghề phải tốt.

Bởi lẽ, không chỉ tốt trong việc chữa bệnh, các bác sĩ đồng thời phải hiểu tâm lý, đặt ra những câu hỏi phù hợp nhằm lấy được những thông tin tốt nhất phục vụ cho việc điều trị bệnh.

Ở đây, ta có thể lấy một ví dụ như sau: Trong phim “chưởng:, khi một người bị thương bởi “nội công” thâm hậu, thường sẽ được một vị Cao Tăng giúp đỡ, lúc này việc đầu tiên của vị Cao Tăng sẽ là vọng chấn (các vị Cao Tăng sẽ quan sát và nói ca này khó… nhưng cuối cùng vẫn chưa được), tiếp theo là bắt mạch ấy là văn chấn, tiếp theo sẽ là vấn chấn hỏi về việc bị đánh khi nào chẳng hạn… Cuối cùng là thiết chấn (truyền nội công).

Phía trên là một ví dụ nhỏ nhằm  phục vụ các bạn đọc giả hiểu rõ hơn về cách làm việc của Đông Y.

Sau khi chẩn đoán sẽ là chữa trị, thế Đông Y chữa trị cho bệnh nhân bằng các phương pháp gì nhỉ?

4 Phương pháp điều trị Đông Y

thuốc đông y, Thuốc đông Y là gì? sử dụng đúng cách để hiệu quả

Điều trị Đông Y gồm có phương pháp châm cứu, các thuốc uống hoặc dùng ngoài da, và cả xoa bóp.

Phương pháp châm cứu dựa trên hệ thống kinh mạch được miêu tả chi tiết với hàng trăm huyệt trên cơ thể.

Các huyệt và các đường kinh mạch có mối liên hệ với các tạng, phủ trong cơ thể, để điều trị các rối loạn ở tạng phủ nào, rối loại kiểu nào thì can thiệp vào các huyệt tương ứng và một số huyệt khác để hỗ trợ nếu cần thiết.

Điều đặc biệt là hệ thống các huyệt, kinh mạch đó không thể dùng các phương pháp giải phẫu, sinh lý của Tây y để miêu tả được, tuy rằng trong thời đại ngày nay, châm cứu được sử dụng như một phương pháp gây vô cảm (gây tê) trong một số cuộc phẫu thuật (Đông Tây y kết hợp).

Xem Ngay  Cây thuốc Nam trị đau bao tử khiến bạn không tin nổi

Khi vào bệnh viện Y Học Cổ Truyền, các bạn sẽ thấy một bản vẽ gồm tất cả các huyệt của bạn!

Trong phim, thường sẽ có Tử Huyệt chỉ cần “chọt” là chết (điều này là có thật).

Tuy vậy không dễ dàng để “sát hại” một người như thế đâu, đa số các huyệt Đông Y công khai đều là để phục vụ cho việc “giúp đời, giúp người” mà thôi!

Ở trên, ta đã tìm hiểu được thuốc Đông Y là gì cùng triết lý Đông Y và một số điều liên quan.

Thế nhưng, làm sao biết được thuốc Đông Y hơn nhau ở chỗ nào? Làm sao để uống cho đúng? Ta cùng tới phần tiếp theo nhé.

5 Thuốc Đông Y hơn nhau chỗ bào chế, sao tẩm

thuốc đông y, Thuốc đông Y là gì? sử dụng đúng cách để hiệu quả

Trong Đông Y, nguyên liệu thường dùng làm thuốc là thảo mộc, khoáng vật, động vật, trong đó thảo mộc được dùng nhiều hơn cả, bao gồm lá, hoa, quả, hạt, thân cây, rễ cây.

Nguyên liệu thu hái về phơi hoặc sấy khô gọi là dược liệu. Khi các thầy thuốc mua dược liệu về bào chế thành phẩm gọi là thuốc Đông Y.

Các cụ xưa cho rằng thầy thuốc Đông Y dùng thuốc hơn nhau ở chỗ bào chế, sao tẩm.

Bào chế thuốc Đông Y nhằm mục đích giảm bớt tính độc (nếu có), tính hàn, tính nhiệt của dược liệu, làm tăng tác dụng của thuốc.

Mục đích cuối cùng là đưa thuốc vào đúng vị trí của bệnh mà nay ta thường gọi là đưa thuốc vào địa chỉ.

Ví dụ bạch truật sao với hoàng thổ là để đưa thuốc vào tỳ vị để bổ tỳ kiện vị. Nay không có hoàng thổ thì sao với dầu cám, có tác dụng bổ tỳ vị, làm giảm bớt tính ráo của bạch truật.

Bạch thược dùng sống để bổ âm, sao với giấm để thuốc vào gan, chữa bệnh ở gan. Viễn chí là vị thuốc an thần nhưng phải bỏ lõi, nếu để cả lõi thì gây ra chứng hồi hộp tim sao với rượu để đưa thuốc vào tâm (tim)…

Hiện nay, một số bệnh viện y học cổ truyền ở địa phương và một số thầy thuốc Đông Y thường không sao tẩm, dùng thuốc sống để chữa bệnh, không những kết quả kém mà có khi phản tác dụng.

Nhìn chung, thuốc Tây Y còn hàng “dỏm” thì Đông Y cũng vậy!

Nếu tìm hiểu sâu hơn, các thuốc Đông Y sẽ có loại 1,2,3,4 và thông thường, phía bên Trung Quốc sẽ đưa sang nước ta loại 3,4.

Loại 3,4 là những loại đã chiết hết, chỉ còn bã! Tuy vậy đó chỉ là số ít, nếu vào các cơ sở bệnh viên uy tín bạn cứ yên tâm nhé!

Như bài viết đề cập ở trên, để sử dụng thuốc dông y hiệu quả bạn cần phải uống đúng thuốc hay nói cách khác là mua đúng chỗ!

Nếu mua tầm bậy, uồng tầm bạ có thể phản tác dụng đấy.

6 Uống thuốc Đông Y nên kiêng gì

thuốc đông y, Thuốc đông Y là gì? sử dụng đúng cách để hiệu quả

Một số điều kiêng kỵ sẽ giúp người bệnh đảm bảo được chất lượng của thuốc.

Xem Ngay  Cây bạc đầu ông-Chữa bách bệnh

Ví dụ: đau dạ dày thì phải kiêng chua, cay, nóng, thức ăn chiên xào nhiều dầu mỡ; các bệnh phong thấp đau nhức thì phải kiêng đồ biển, đồ phong (tôm cua, cá biển, thịt bò, gà, măng, cà…), chỉ nên ăn thịt heo, cá đồng, cá sông.

Ngoài ra, còn phải kiêng cữ một vài chất có thể làm mất chất lượng của thuốc như: đậu xanh, giá sống, củ cải trắng, rau muống, khoai lang…

Tuy vậy, khi các bác sĩ sắc thuốc mang về nhà, bạn nên hỏi thật kĩ bác sĩ những điều kiêng kỵ khi uống thuốc để đạt hiệu quả tốt nhất nhé!

7 Cách dùng thuốc Đông Y hiệu quả

thuốc đông y, Thuốc đông Y là gì? sử dụng đúng cách để hiệu quả

Để thuốc Đông Y phát huy tác dụng tối đa, người sử dụng cần lưu ý đến phương thức sắc thuốc.

Ngoài ra, việc sắc thuốc phải tuân thủ một số điều kiện để có được chất lượng thuốc tốt nhất.

Trước tiên, phải luôn nhớ dù thuốc sắc bao nhiêu lần trong ngày đều phải lấy phần nước thuốc sau mỗi lần sắc gộp chung lại và chia đều ra các cữ để uống.

Việc hòa chung nước thuốc các lần sắc lại sẽ giúp thuốc có hoạt chất bằng nhau ở các cữ uống, do nước sắc lần 1 sẽ cho hoạt chất nhiều nhất và nhạt dần ở những lần sau.

Nước dùng để sắc thuốc phải lấy từ nguồn nước sạch. Lượng nước sử dụng để sắc thuốc tùy theo lượng thuốc nhiều hay ít mà đổ nước cho vừa phải.

Thông thường, đổ nước ngập thuốc chừng 2 đốt ngón tay đối với lần đầu; những lần sắc sau ít hơn lần trước một chút.

Thời gian uống thuốc sắc tốt nhất là lúc bụng nửa đói nửa no, tránh ăn no rồi mới uống ngay sẽ gây đầy bụng, do tỳ (một cơ quan nằm bên trái của dạ dày có chức năng hấp thu và vận chuyển chất dinh dưỡng) lúc đó chỉ vận chuyển thức ăn để cung cấp năng lượng cho cơ thể.

Riêng đối với những toa thuốc điều trị bệnh về đường tiêu hóa thì nên uống lúc đói.

8 Kết

Cũng giống như sử dụng các loại thuốc Tây Y, thuốc Đông Y cần được sử dụng đúng và chuẩn để phát huy hết tác dụng!

Qua bài viết, hi vọng bạn hiểu được thuốc Đông Y là gì, triết lý y học Đông Y, cách sử dụng thuốc Đông Y tốt nhất và uống thuốc Đông Y kiêng gì.

Hơn thế nữa, nhớ chọn cơ sở thuốc Đông Y thật chất lượng, thật tốt để ta có thể an tâm tịnh dưỡng bệnh tật nhé!

Chúc cho các đọc giả sau khi đọc xong bài viết này sẽ trang bị cho mình một số kiến thức quý báu về Đông Y, biết đâu sử dụng thuốc Đông Y đúng cách kết hợp cùng việc tập thể dục, bạn sẽ có một cơ thể thật khỏe mạnh, thật dẻo dai!

 

 

 

 

 

 

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *